Бедренко Николай Васильевич

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Бедренко Николай Васильевич
Рәсем
Заты ир-ат
Гражданлығы Flag of the Soviet Union.svg СССР
Тыуған көнө 9 сентябрь 1923({{padleft:1923|4|0}}-{{padleft:9|2|0}}-{{padleft:9|2|0}})
Тыуған урыны Рәсәй, Ейәнсура районы, Ҡаҙанболаҡ ауыл Советы, Казанка
Вафат булыу көнө 3 июль 1985({{padleft:1985|4|0}}-{{padleft:7|2|0}}-{{padleft:3|2|0}}) (61 йәш)
Бүләктәре һәм маҡтаулы исемдәре
медаль «За победу над Германией в Великой Отечественной войне 1941—1945 гг.» Ленин ордены Советтар Союзы Геройы I дәрәжә Ватан һуғышы ордены медаль «За отвагу»
Сәйәси фирҡә ағзаһы Советтар Союзы Коммунистар партияһы[d]
Һуғыш/алыш Бөйөк Ватан һуғышы

Бедре́нко Никола́й Васи́льевич (9 сентябрь 1923 — 3 июль 1985) — Советтар Союзы Геройы (1945), Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы, 2-се Украина фронтының 53-сө армияһы 1-се гвардия һауа-десант дивизияһының 7-се айырым гвардия һауа-десант батальоны саперы, гвардия ефрейторы.

Биографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Николай Васильевич Бедренко 1923 йылдың 9 сентябрендә Ырымбур губернаһының (хәҙерге Башҡортостан Республикаһының Ейәнсура районы) Казанка ауылында тыуған. рус. Башланғыс белемле. 1945 йылдан алып ВКП(б) ағзаһы. «Ҡаҫмарт» колхозында, Ейәнсура районының «Һарыҡсылыҡ» совхозында слесарь булып эшләй.

Ҡыҙыл Армияға 1942 йылдың мартында Башҡорт АССР-ының Ейәнсура районы хәрби комиссариаты тарафынан саҡырыла.

1942 йылдың авгусынан Бөйөк Ватан һуғышы фронттарында. Воронеж, Төньяҡ-Көнбайыш, Сталинград, 2-се Украина һәм 2-се Алыҫ Көнсығыш фронттарында һуғышҡан, Сталинград алышында, Украинаны, Молдавияны, Румынияны, Венгрияны һәм Чехословакияны азат итеүҙә ҡатнашҡан. Ике тапҡыр ҡаты яралана, ике тапҡыр контузиялана.

Гвардия ефрейторы Н. В. Бедренко Тисасёллёш ҡалаһы районында (Венгрия) Тиса йылғаһын һуғышып аша сыҡҡанда батырлыҡ күрһәтә. 1944 йылдың 4-нән 5 ноябргә ҡарай төндә Николай Бедренко дивизия разведчиктары төркөмөн Тиса йылғаһының көнбайыш ярына аша сығара. Кәмә йылға уртаһына етеүгә, уларға ҡаршы пулемет ут өйөрмәһе аса. Н. В. Бедренко, ут аҫтында манёвр яһап, ишеп ярға яҡынлай һәм, разведчиктар менән бергә ярға сығып, һуғышта ҡатнаша. Һөҙөмтәлә фронт буйынса 600 метр һуҙымында траншеяларҙан дошман ҡыуып сығарыла, был полк составын йылға аша сығарырға һәм биләгән плацдармда нығынырға, уны киңәйтергә мөмкинлек бирә.

3-сө уҡсылар полкы һуғышсыларын йылға аша сығарғанда, мина шартлауы һөҙөмтәһендә кәмә түңкәрелә. Н. В. Бедренко йөҙөп кәмәне ярға алып сыға, һыуын түгә һәм, боҙло һыуҙа лыс һыу булыуға ҡарамаҫтан, яугирҙәрҙе һәм боеприпастарҙы ташыуын дауам итә, төн эсендә утыҙ рейс яһай.

СССР Юғары Советы Президиумының 1945 йылдың 28 апрелендәге Указы менән ефрейтор Николай Васильевич Бедренкоға Советтар Союзы Геройы исеме бирелә, Ленин ордены һәм "Алтын йондоҙ"миҙалы тапшырыла(№ 7421)[1][2].

Бедренко һуғышты Прагала тамамлай. Ул 1945 йылдың 24 июнендә Мәскәүҙә Ҡыҙыл майҙанда тарихи Еңеү Парадында ҡатнашҡан.

Н. В. Бедренко 1945 йылдағы Совет-Япон һуғышында ҡатнашҡан.

Һуғыштан һуң Н. В. Бедренко Ырымбур өлкәһенең Медногорск ҡалаһында йәшәй. 1950 йылда ул Ҡаҙағстанға, Алма-Ата өлкәһенең Талгар ҡалаһына күсеп килә, шофер булып эшләй. 1985 йылдың 3 июлендә вафат була.

Наградалары[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • «Алтын Йондоҙ» Миҙалы, Советтар Союзы Геройы исеме (№ 7421)
  • Ленин ордены
  • I дәрәжә Бөйөк Ватан һуғышы ордены (06.04.1985)[3]
  • Миҙалдар, шул иҫәптән:
    • «Батырлыҡ өсөн» миҙалы (04.06.1944)[4]
    • «Батырлыҡ өсөн» миҙалы (20.09.1944)[5]
    • «1941-1945 йй. Бөйөк Ватан һуғышында Фашист Германияһын еңгән өсөн» миҙалы
    • «1941-1945 йй. Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүгә егерме йыл» юбилей миҙалы
    • «1941-1945 йй. Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүгә утыҙ йыл» юбилей миҙалы
    • «1941-1945 йй. Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүгә ҡырҡ йыл» юбилей миҙалы

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. Указ Президиума Верховного Совета СССР «Халыҡ батырлығы» мәғлүмәт электрон базаһында (архив материалдары: ЦАМО, ф. 33, оп. 686046, д. 155, л. 9)
  2. Бүләкләү ҡағыҙы «Халыҡ батырлығы» мәғлүмәт электрон базаһында (архив материалдары: ЦАМО, ф. 33, оп. 793756, д. 5, л. 13, 14)
  3. Карточка награждённого к 40-летию Победы «Халыҡ батырлығы» мәғлүмәт электрон базаһында
  4. Наградные документы «Халыҡ батырлығы» мәғлүмәт электрон базаһында (архив материалдары: ЦАМО, ф. 33, оп. 690155, д. 2435, л. 3, 37, 38)ф. 33, оп. 690155, д. 2435, л. 3, 37, 38)
  5. Наградные документы «Халыҡ батырлығы» мәғлүмәт электрон базаһында (архив материалдары: ЦАМО, ф. 33, оп. 686196, д. 129, л. 2, 50, 51)ф. 33, оп. 686196, д. 129, л. 2, 50, 51)

Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Герои Советского Союза: Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов — М.: Воениздат, 1987. — Т. 1 /Абаев — Любичев/. — 911 б. — 100 000 экз. — ISBN отс., Рег. № в РКП 87-95382.

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Бедренко Николай Васильевич. «Герои страны» сайты.  (Тикшерелгән 15 декабрь 2011)(Тикшерелгән 15 декабрь 2011)