Кузнецов Александр Игнатьевич

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Кузнецов Александр Игнатьевич
Заты ир-ат
Гражданлығы Flag of the Soviet Union.svg СССР
Тыуған көнө 15 август 1915({{padleft:1915|4|0}}-{{padleft:8|2|0}}-{{padleft:15|2|0}})
Тыуған урыны Рәсәй империяһы, Өфө губернаһы, Өфө өйәҙе, Өфө
Вафат булыу көнө 11 февраль 1991({{padleft:1991|4|0}}-{{padleft:2|2|0}}-{{padleft:11|2|0}}) (75 йәш)
Вафат булған урыны СССР, Башҡорт АССР-ы, РСФСР, Өфө
Һөнәр төрө яҙыусы
Бүләктәре һәм маҡтаулы исемдәре
I дәрәжә Ватан һуғышы ордены II дәрәжә Ватан һуғышы ордены Ҡыҙыл Йондоҙ ордены
Сәйәси фирҡә ағзаһы Советтар Союзы Коммунистар партияһы[d]

Кузнецов Александр Игнатьевич (15 август 1915 йыл — 11 февраль 1991 йыл) — уҡытыусы, партия органдары хеҙмәткәре, яҙыусы. 1984 йылдан СССР Яҙыусылар союзы ағзаһы. Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы. 1942 йылдан КПСС ағзаһы.

Биографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Александр Игнатьевич Кузнецов 1915 йылдың 15 авгусында Өфө ҡалаһында эшсе ғаиләһендә тыуа. Атаһы фронтта һәләк булғандан һуң, Кузнецовтар ғаиләһе әсәһенең тыуған иленә — Благовещен районының Удельно-Дыуанай ауылына күсеп килә.

Саша 14 йәшендә улус комсомол комитеты секретары була. Төҙөлөш техникумында уҡый, уны тамамлағандан һуң урман хужалығында эшләй. 1937 йылдан Ҡыҙыл Армия сафында — һауа-десант ғәскәрҙәрендә хеҙмәт итә. Артабан Хабаровскиҙа хәрби-сәйәси мәктәптә уҡый.

Бөйөк Ватан һуғышы фронттарында рота политругы, батальон командиры урынбаҫары була. Курск дуғаһында һуғыша, Днепрҙы һуғышып аша сығыуҙа, Киевты азат итеүҙә ҡатнаша, дошман тылында махсус задание башҡара. Өс тапҡыр яралана. Польша биләмәһендә өсөнсө тапҡыр ауыр яраланғандан һуң демобилизациялана.

Һуғышынан һуң Александр Игнатьевич БАССР-ҙың Благовещен районында мәктәп директоры булып эшләй. 1948 йылдан алып — ВКП(б)-ның район комитетында пропаганда бүлеге мөдире; 1950—1979 йылдарҙа Өфө ҡалаһының 6-сы һанлы профессиональ-техник училищеһында уҡытыусы булып эшләй.

Кузнецов Александр Игнатьевич хеҙмәт эшмәкәрлеген әҙәби эш менән бергә алып бара. Уның күп кенә әҫәрҙәренең темаһы — ауылда совет власының нығыныуы, коллективлаштырыу, һуғыш. Ул үҙенең әҫәрҙәрен «Совет Башҡортостаны», «Ленинсы», «Киске Өфө» гәзиттәрендә баҫтыра. Хәрби тематикалы хикәйәләре «Йәш гвардия» нәшриәтендә, «Подвиг» альманахында баҫылып сыға[1]

Әҫәрҙәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Роман-дилогия «Отчего хлеб сладок» (кн. 2., 1974—1982)
  • Повесть «Протальник» (1984)
  • Хикәйәләр һәм повестары «Иду к друзьям» (1979)
  • «Судьбой единой» (1987)
  • Кузнецов, А. И. Отчего хлеб сладок: Роман — дилогия. Кн. 1. Трудные рассветы [Текст] / Александр Кузнецов. — Уфа: Башк. кн. изд-во, 1989. — 400 с.
  • Кузнецов, А. И. Отчего хлеб сладок: Роман — дилогия. Кн. 2. Земли хозяева [Текст] / Александр Кузнецов. — Уфа: Башк. кн. изд-во, 1990. — 431 с.

Маҡтаулы исемдәре һәм бүләктәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • 1-се (1985) һәм 2-се (1944) дәрәжә Ватан һуғышы ордены.
  • Ике Ҡыҙыл Йондоҙ ордены (1943, 1944).

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Сығанаҡтар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Писатели земли башкирской. Справочник / (сост.: Р. Н. Баимов, Г. Н. Гареева, Р. Х. Тимергалина). Переработанное и дополненное второе издание. — Уфа: Китап, 2015. — 672 с. ISBN 978-5-295-06338-1 (рус.) (Тикшерелгән 4 март 2018)
  • Писатели земли башкирской. Справочник / Сост.: Р. Н. Баимов, Г. Н. Гареева, Р. Х. Тимергалина. — Уфа: Китап, 2006. — 496 с. (рус.) (Тикшерелгән 4 март 2018)
  • Ғәйнуллин М. Ф., Хөсәйенов Ғ.Б. Совет Башҡортостаны яҙыусылары. Биобиблиографик белешмә. Тулыландырылған, төҙәтелгән икенсе баҫма. — Өфө: Башҡортостан китап нәшриәте, 1988. — 400 бит. (Тикшерелгән 4 март 2018)