Ним

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Ним
франц. Nîmes
окс. Nimes
ФлагГерб
Emblemedenimes.JPGBlason ville fr Nîmes (Gard).svg
Рәсем
Рәсми атамаһы Nîmes[1] һәм Nimes
Дәүләт Flag of France.svg Франция
Административ үҙәге Гар[d][2], canton of Nîmes-5[d][3], Ним[d][4], canton of Nîmes-2[d][5], canton of Nîmes-6[d][6], canton of Nîmes-4[d][7], canton of Nîmes-1[d][8] һәм canton of Nîmes-3[d][9]
Административ-территориаль берәмек Ним[d], canton of La Vistrenque[d], canton of Nîmes-1[d], canton of Nîmes-2[d], canton of Nîmes-3[d], canton of Nîmes-4[d], canton of Nîmes-5[d], canton of Nîmes-6[d], Communauté d’agglomération Nîmes Métropole[d] һәм Гар[d]
Хөкүмәт башлығы Jean-Paul Fournier[d]
Халыҡ һаны 150 672 кеше (2015)[10]
Диңгеҙ кимәленән бейеклек 215 Метр
Сәғәт бүлкәте UTC+1[d] һәм UTC+02:00[d]
Туғандаш ҡала Брауншвейг[d][11], Франкфурт-на-Одере[d][11], Прага[11], Престон[d][12], Верона[d][11], Саламанка[d], Ришон-ле-Цион[d][11], Мекнес[d][11], Фресно[d], Пласенсия[d] һәм Кордова[d][13]
Милке Stade des Costières[d] һәм Q3495645?
Сиктәш Bouillargues[d], Caissargues[d], La Calmette[d], Caveirac[d], Dions[d], Gajan[d], Générac[d], Marguerittes[d], Milhaud[d], Parignargues[d], Poulx[d], La Rouvière[d], Sainte-Anastasie[d], Сен-Жиль[d] һәм Rodilhan[d]
Майҙан 161,85 км²[14]
Почта индексы 30000 һәм 30900
Рәсми сайт nimes.fr
Урынлашыу картаһы
Һәйкәлдәр исемлеге Q3252158?
Категория с картами на Викискладе Maps of Nîmes
Бында төшөрөлгән фильмдар категорияһы [d]
Урындағы телефон коды 466
Commons-logo.svg Ним Викимилектә

Населённый пункт
Ним
франц. Nîmes[1] һәм окс. Nimes
Флаг Герб
Флаг Герб
Страна

Франция

Координаталар

43°50′13″ с. ш. 4°21′36″ в. д.HGЯO{{#coordinates:}}: нельзя иметь более одной первичной метки на странице

Глава

Jean-Paul Fournier[d]

Телефон коды466
Показать/скрыть карты
Ним (Франция)
Ним
Ним

Ним (франц.Nîmes [nim] , окс.Nimes) — Францияның көньяғында, Гар департаменты префектураһы (административ үҙәге) (Лангедок — Руссийон төбәге). Халҡы — 137 200 кеше (2004 йыл 1 ғинуар).

Географияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Прованс сигендә, урта диңгеҙ яр буйҙарынан 35 км төньяҡҡа табан алыҫлыҡта, Ронанан көнбайышҡа табан 20 км алыҫлыҡта, Гарриг яйлаһы итәгендә урынлашҡан (франц.).

Ним (лат.Nemausus) борон галлия ҡәбиләләре волек-арекомиктарҙың баш ҡалаһы булған, улар б.э. тиклем 121 йылда римляндарға буйһонғандар. Кельт урынында император Август яңы ҡалаға нигеҙ һала. Шарап етештереүсе төбәктә уңышлы урынлашыуы һәм императорҙар тарафынан бирелгән өҫтөнлөктәр арҡаһында Ним Көньяҡ Францияның иң эре ҡалаларының береһенә әйләнә. V быуатта уны вандалдарһәм вестготтар талай, улар артынан VIII быуатта ғәрәптәр килә ( 737 йылда ҡыуылалар)

X быуаттан Ним Тулуз графтарының биләмәһенә инә, альбигоецтар хәрәкәте үҙәге була, 1229 йылда Франция короле доменына ҡушыла. XVI быуатта Ним граждандары протестантлыҡ ҡабул итә һәм католиктарҙы туҡмауҙы ойоштора (Ним һуйышы). Нант эдиктын юҡҡа сығарғандан һуң бында гугеноттарҙың сыуалыштары күҙәтелә.

Иҫтәлекле урындары[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Мезон Карре (б.э. тиклем I быуат)
Нимда антик амфитеатр

Францияла бер ҡала ла боронғо рим ҡомартҡыларының һаны һәм һаҡланғанлығы менән Ним ҡалаһы менән сағыштырыла алмай. :

  • Амфитеатр (б.э. 60 й.)
  • Август аркаһы (16 йылдан һуң б.э. тиклем)
  • Мезон Карре (ғибәҙәтхана, һуңғы йылдарҙа б.э. тиклем)
  • Диана ғибәҙәтханаһы (б. э. II б.)
  • Мань башняһы (Август ваҡытын емереклектәре)
  • Пон-дю-Гар (һыу үткәргес, Нимдан 22 км алыҫлыҡта)

Ҡоролмалар араһында иң һуңғы ваҡыттың роман соборы бинаһы айырыла.

Шулай уҡ ҡалала бер нисә музей (Carre D’art, Musée D‘histoire Naturelle, Musée Des Beaux Arts) һәм планетарий бар[15].

Символикаһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Ним эмблемаһы беҙҙең эра башында ҡалала баҫылып сыҡҡан тәңкә дизайнын ҡабатлай (рим ассаһын). Унда пальмаға беркетелгән крокодил һүрәтләнә — был Мысырҙың Римға буйһоноуы символы. Түбәндә NEM COL хәрефтәр урынлашҡан — «Немаус колонияһы» тигәнде аңлата.

Урта быуаттарҙа был символ хаҡында иҫтәлек тулыһынса юҡҡа сыға. 1226 йылғы актты нығытыусы мисәттә дүрт ҡала консулы һүрәтләнгән (бөгөн был символды Ғалим коллежының миҙалында була (франц. Des de Nîmes Docte Consuls collège). Был ваҡыттағы Ним гербы тулыһынса ҡыҙыл төҫтә булған ҡалҡан тип фаразлана, ул Нарбондың виконттарға ҡарауын символлаштырған.

XVI быуатта Ним консулдары был гербҡа алтын үгеҙҙе лә урынлаштырырға ҡарар итә, сөнки үгеҙ ҡала мәҙәниәтендә һиҙелерлек роль уйнай. Король Франциск I быны 1516 йылдың апрелендә уларға рөхсәт итә.

1517 йылда пальма менән крокодил тәңкәһе табыла, һәм консулдар тағы ла королдән Нимдың гербын алмаштырыуҙы һорай. 1535 йылда король үҙенең ризалығын бирә.

Эмблемаға хәҙерге төрөн 1985 йылда Филипп Старк бирә.

Билдәле кешеләре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Мануэль Аморос (1962) — француз футболсыһы, тренер.
  • Полин Лафон (1963—1988) — француз киноактрисаһы.
  • Роберт Лафонт (1923—2009) — окситан шағиры, яҙыусы һәм публицист.
  • Поль Обер (1872—1923) — биолог һәм француз табибы.
  • Поль Солейя (1842—1886) — Афпика буйлап француз сәйәхәтсеһе
  • Жозеф Жергонн Диас (1771—1859) — француз математигы, геометры, логик, Нимда математикаға уҡыған.
  • Вектен — француз математигы һәм геометры, Нимда математикаға уҡыған.
  • Альфонс Доде (франц. Alphonse Daudet; 18401897) — француз романсыһы, драматургы, 1840 йылдың 13 майында Нимда ҙур булмаған ебәк туҡымалар фабрикаһы хужаһы Винсен Додэ ғаиләһендә тыуған[16]

Ҡыҙыҡлы факттар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Ним атамаһынан джинсы туҡымаһы деним атамаһы килеп сыҡҡан.
  • Нимдың латинса исеме хөрмәтенә Немауза астероиды (51) аталған, ул 1858 йылдың 22 ғинуарында астроном А. Лоран тарафынан асыла.
  • Нимда профессиональ футбол клубын «Ним Олимпк» бар.
  • 2005 йылда ҡала амфитеатрында Rammstein төркөмө, 2009 йылда — Metallica төркөмө, 2011 йылда — The Offspring сығыш яһай, ә 2013 йылдың 16 июлендә Depeche Mode төркөмөнөң концерты үтә.

Туғандаш ҡалалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. 1,0 1,1 1,2 https://www.insee.fr/fr/information/3363419
  2. Гар — 1790.
  3. (unspecified title)
  4. Ним
  5. (unspecified title)
  6. (unspecified title)
  7. (unspecified title)
  8. (unspecified title)
  9. (unspecified title)
  10. Recensement de la population 2015 — 2017.
  11. 11,0 11,1 11,2 11,3 11,4 11,5 http://www.nimes.fr/index.php?id=327
  12. http://www.nimes.fr/index.php?id=439
  13. http://www.nimes.fr/index.php?id=2924&id_site=793
  14. база данных о французских коммунах
  15. ДОДЕ • Большая российская энциклопедия - электронная версия. bigenc.ru. 28 сентябрь 2018 тикшерелгән.

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

nimes.fr — города Ним рәсми сайты  (фр.)