Әзербайжандар

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Унда күсергә: төп йүнәлештәр, эҙләү
Азербайжандар
azərbaycanlılar آذربایجانلیلار, azərilər آذری لر
Mfakhundov.jpg 93x93px Sattar khan.jpg
Qudsi.jpg 93x93px Ayatollah khamenei 002.jpg Googoosh on Javanan e Emrooz.JPG
Samad Vurgun20.jpg Shahriyar.jpg Shahbanu of Iran.jpg TRadjabov12.jpg
Khan Nakhichevanski.jpg Gamar almazade49 3.jpg Portrait photo of Nariman Narimanov taken in 1913.jpg Ahmad-Kasravi.jpg
Muslim Magomayev.jpg Ashig Alesger.jpg Heydar Aliyev 1997.jpg Ell & Nikki - Azerbaijan (Eurovision Song Contest 2011) cropped 2.jpg

Мирза Фатали Ахундов • Узеир Гаджибеков • Саттар-хан • Мехди Гусейн-заде
Аббаскули-ага Бакиханов • Люфти Аскер Заде • Али Хаменеи • Гугуш
Самед Вургун • Мөххәмә Хөсәйен Шахрияр • Фара Диба • Теймур Раджабов
Гусейн Хан Нахичеванский  • Гамэр Алмасзаде  • Нариман Нариманов  • Ахмед Кесрави

Мөслим Магомаев • Ашуг Алескер • Гейдар Алиев • Ell һәм Nikki
Үҙ атамаһы азербайджанлылар, азерилер
Хәҙәрге заманда таралыу ареалы һәм һаны
Барлығы: 29[18] — 31 млн.-дан[19] 35 — 40 млн.-ға тиклем[20][21]
Иран Иран:
11 — 15 млн.

Әзербайжан Әзербайжан:
 8 172 800 (2009 г.)[1]
Төркиә Төркиә: 800 000.(оц.)[2]
Рәсәй Рәсәй:   603 070 (2010 г.)[3], 621 840 (2002 г.)[4]

Америка Ҡушма Штаттары АҠШ: 5 553—500 000 чел.[6]
Грузия Грузия: 284 761.(2002 г.)[7]

  • Квемо-Картли: 225 ме ң[7]
    • Марнеуль районы: 98 мең
    • Гардабан районы: 50 мең
    • Болнисский районы: 49 мең
  • Кахети: 40 тыс.

Канада Канада: 3 465.

Франция Франция: 170 000

Ҡаҙағстан Ҡаҙағстан: 85 292 (2009 г.)
Украина Украина: 45 176 (2001 г.)[8]
Үзбәкстан Үзбәкстан: 36 000.(оц.)[9][10]
Ҡалып:Флагификация/Туркменистан: 36 000.(1995)[11][12]
Нидерландтар Нидерландтар: 17 000[13]
Ҡырғаҙстан Ҡырғаҙстан: 17 267 (2009)[14]
Бөйөк Британия Бөйөк Британия: 15 000[15]
Белоруссия Белоруссия:  5 567 (2009 г.)
Латвия Латвия:  1 759 (2010 й.)[16]
Австрия Австрия:  1 000.[17]

Таджикстан Таджикстан:  800 (2000 й.)
Тел Әзербайжан теле
Раса тибы Каспий подтибы, Европеоид расаһы,
Туғандаш халыҡтар Алтай ғаиләһе

  Төрөк төркөмө

    Оғуз төркөмө
Этник төркөмдәр Афшарҙар, карапапахтар, кашкайҙар

Әзербайжандар (Әзерб. azərbaycanlılar آذربایجانلیلار, azərilər آذری لر, azərbaycan/azəri türkləri)[22][23][24] — Әзербайжан һәм төньяҡ-көнбайыш Ирандың ҙур өлөшөн алып торған төрки телле халыҡ.[25][26].

Дөйөм һаны 29 млн кеше[18]. Иран һәм Әзербайжандан башҡа Рәсәйҙә (Дағстан), Грузияла (Борчалы) һәм Төркиәлә (Карс һәм Ыгдыр) әзербайжандар күпләп йәшәй. Дағстан Республикаһының әҙ һанлы ерле халҡы булып иҫәпләнә. Ислам диненең шиғисылыҡ динен тоталар. Антропологик яҡтан әзербайжандар европоид расаһының каспий тибына ҡарай. Әзербайжанда 8 миллионнан артык әзербайжан йәшәй әзербайжандар һәм ил халҡының 91 % тәшкил итә. Ирандың Тәһран, Кереж, Мешхед ҡалаларында әзербайжандарҙың мәһәлләләре бар.

Рәсәйҙә Көньяҡ Дағсанда 2002 йылғы иҫәп буйынса 111 656 әзербайжан йәшәй.

Әҙәбиәт [үҙгәртергә]

  • Статья «Азербайджанцы» // Народы России. Атлас культур и религий. — М.: Дизайн, Информация. Картография, 2010. — 320 с.: с илл. ISBN 978-5-287-00718-8

Иҫкәрмәләр [үҙгәртергә]

  1. ↑ Переписи населения Азербайджана 1979, 1989, 1999, 2009 годов
  2. ↑ «Turkey: Religions & Peoples», Encyclopedia of the Orient (retrieved 7 June 2006)
  3. ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Официальный сайт Всероссийской переписи населения 2010 года. Информационные материалы об окончательных итогах Всероссийской переписи населения 2010 года
  4. ↑ 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 Всероссийская перепись населения 2002 года. Федеральная служба государственной статистики. Тәүге сығанаҡтан архивланған 21 август 2011. 29 декабрь 2009 тикшерелгән.
  5. ↑ Включая Ханты-Манси автоном округы һәс Ямал-Ненец автоном округы; автоном округтарҙы керетмәйенсә Төмән өлкәһендә— 8282 кеше (2010 й.) һәм 8918 кеше (2002 й.)
  6. ↑ http://www.irex.org/system/files/Baghirova_VOA.pdf
  7. ↑ 7,0 7,1 State Statistics Department of Georgia: 2002 census (retrieved 16 July 2006)
  8. ↑ Всеукраинская перепись населения 2001 года. Распределение населения по национальности и родному языку. Государственный комитет статистики Украины. Тәүге сығанаҡтан архивланған 25 август 2011.
  9. ↑ Этнический атлас Узбекистана
  10. ↑ По переписи 1989 г. в Узбекистане было 44,4 тыс. азербайджанцев ([1])
  11. ↑ People Population census of Turkmenistan 1995, Vol. 1, State Statistical Committee of Turkmenistan, Ashgabat, 1996
  12. ↑ CIA — The World Factbook
  13. ↑ http://mfa.gov.az/eng/downloads/bilaterial/Netherlands.pdf
  14. ↑ National Statistical Committee of Kyrgyz Republic 2009.
  15. ↑ cache:Jwobw381IYMJ:www.angelfire.com/az3/AzeriVoice/newsletter2.doc «azeris in britain» — Google Search
  16. ↑ Распределение населения Латвии по национальному составу и государственной принадлежности на 01.07.2010 (латыш.)
  17. ↑ Azerbaijan Ministry of Foreign Affairs: Azerbaijan-Austria relations: Diaspora Info (February 2008). NB Of these, about 70-75 % are Iranian Azeris, 15-20 % are Turkish Azeris and 5-10 % are Azeris originally from Azerbaijan and the former Soviet Union.
  18. ↑ 18,0 18,1 Joshua Project Ethnic People Groups of the Turkic Peoples Affinity Bloc. Joshua Project. Тәүге сығанаҡтан архивланған 25 август 2011. 3 март 2009 тикшерелгән.
  19. ↑ WebCite query result
  20. ↑ Azerbaijanis POPULATION
  21. ↑ Azerbaijani world
  22. ↑ Әзербайжандар — статья из Большой советской энциклопедии
  23. ↑ Helena Bani-Shoraka. «Language Policy and Language Planning: Some Definitions» in Annika Rabo, Bo Utas. The Role of the State in West Asia, Swedish Research Institute in Istanbul, 2005, ISBN 91-86884-13-1, 9789186884130, p. 144
  24. ↑ Stephan Thernstrom, Ann Orlov, Oscar Handlin. Harvard Encyclopedia of American ethnic groups, Harvard University Press, 1981, p. 171, quote: In their homeland the Azerbaijanis, or Azeri Turks as they are sometimes called…
  25. ↑ David E. Long, Bernard Reich. The Government and politics of the Middle East and North Africa, pp. 20, 77
  26. ↑ Graham E. Fuller. The new Turkish republic: Turkey as a pivotal state in the Muslim world
http://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Әзербайжандар&oldid=361070 ҡабул ителгән