Андерсен Ханс Кристиан

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
(Андерсен, Ханс Кристиан битенән йүнәлтелде)
Унда күсергә: төп йүнәлештәр, эҙләү
Ханс Кристиан Андерсен
Hans Christian Andersen
HCA by Thora Hallager 1869.jpg
Ханс Кристиан Андерсен (1869)
Исеме:

Ханс Кристиан Андерсен

Тыуған көнө:

2 апрель 1805({{padleft:1805|4|0}}-{{padleft:4|2|0}}-{{padleft:2|2|0}})

Тыуған урыны:

Оденсе, Дания-Норвегия унияһы

Вафат:

4 август 1875({{padleft:1875|4|0}}-{{padleft:8|2|0}}-{{padleft:4|2|0}}) (70 йәш)

Вафат урыны:

Копенгаген, Дания

Гражданлығы:

Дания Дания

Эшмәкәрлек төрө:

прозаик

Жанр:

Әкиәт

Наградалар:
Тимерғаҙыҡ йондоҙоның Оло тәре ордены кавалеры
Имза:

Hans Christian Andersen Signature.svg

Lib.ru сайтында әҫәрҙәре
Викикитапхана логотибы әҫәрҙәре Викикитапханала

Ханс Кри́стиан А́ндерсен[1] (дан. Hans Christian Andersen [ˈhanˀs ˈkʁæsdjan ˈɑnɐsn̩]; 2 апрель 1805 йыл, Оденсе, Дания-Норвегия унияһы — 4 август 1875 йыл, Копенгаген, Дания) — Дания яҙыусыһы һәм шағир, бөтә донъяға билдәле ололар һәм балалар әкиәттәре авторы : «Ерәнгес өйрәк бәпкәһе», «Королдең яңы күлдәге», «Бирешмәҫ ҡурғаш һалдат», «Борсаҡ бөртөгөндә йоҡлаған батша ҡыҙы», «Оле Лукойе», «Ҡар батшабикәһе», һәм башҡа бик күптәр.

Биография[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Балалыҡ йылдары[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Ханс Кристиан Андерсен Оденста 2 апрель 1805 года тыуған Фюн утрауында. Андерсендың атаһы, Ханс Андерсен (1782—1816), ярлы башмаҡсы булған, ә әсәһе, Анна Мари Андерсдаттер (1775—1833), ярлы ғаиләлә үҫкән кер йыуыусы булған.

Ул бик нервылы, хис-тойғоло һәм нескә күңелле булып үҫкән. Ул ваҡытта мәктәптәрҙә балаларҙы физик язалау ғәҙәти күренеш булған, шуның өсөн малай хатта мәктәпкә йөрөүҙән дә ҡурҡҡан, һәм әсәһе уны физик язалау ғәмәлдә ҡулланылмаған мәрхәмәт мәктәбенә уҡырға биргән (унда еврей балаларын да алған булалар)[2]. Ошо мәктәптең етәксеһе христианин Феддер Карстенс булғаны билдәле.

Йәшлек йылдары[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

14 йәшендә Ханс Копенгагенға китә; әсәһе, улы ҡалала бер аҙ ғына булыр ҙа, кире ҡайтыр, тип ышанғанлыҡтан, уны ебәрергә йөрьәт итә. Әсә кеше улынан, уны һәм тыуған йортто ташлап китеүенең сәбәбен һорағас, йәш Ханс Кристиан шундуҡ былай тип яуаплай: «Күренекле кеше булып китер өсөн!».

Ханс Кристиан һонтор кәүҙәле, нәҙек оҙон ҡул-аяҡлы, оҙон муйынлы һәм шундай уҡ оҙон танаулы үҫмер булған. Шундай эффектлы булмаған төҫ-башына ҡарамай, йәлләү йөҙөнән Ханс Кристиан Дания Король театрына эшкә алына, һәм унда икенсе ролдәр уйнап йөрөй. Үҫмерҙең ҙур теләген күреп, уға яҡшы ҡарағанлыҡтан, уны уҡырға саҡыралар. Ярлы һәм нескә күңелле малайҙы үҙ күргән кешеләр Данияның короле Фредерик VI-ға мөрәжәғәт итәләр, һәм малайға Слагельс ҡаласығында, һәм аҙаҡ Эльсинор мәктәбендә ҡаҙна иҫәбенә уҡыу мөмкинлеген булдыралар. Мәктәптең уҡыусылары Андерсендан 6 йәшкә кесе булып сыға. Һуңғараҡ, уҡыу йортоноң ректоры яғынан һәр саҡ ҡаты тәнҡитләнгәнлектән, ул үҙенең мәктәптә уҡыған йылдарын тормошондағы иң ҡараңғы осоро тип хәтерендә һаҡлаған һәм ғүмеренең аҙағына тиклем шул ауыр иҫтәлектәре тәьҫирендә йәшәгән — ул ректорҙы үҙенең мәшхәр төштәрендә күргән. 1827 йылда Андерсен уҡыуын тамамлаған. Ғүмер ахырынаса, яҙғанда, күп һанлы грамматик хаталар ебәргән — Андерсен тулы грамоталылыҡҡа өлгәшә алмаған.

Андерсен бер ваҡытта ла өйләнмәгән һәм уның балалары булмаған.

Фотогалерея[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]

  1. Во многих печатных изданиях прошлых лет имя писателя указывается как Ганс Христиан Андерсен
  2. Allen, Brooke The Uses of Enchantment. The New York Times (May 20, 2001). 5 февраль 2015 тикшерелгән.

Һылтанмалар[үҙгәртергә | Cығанаҡ кодты үҙгәртергә]


Яҙыусы Был яҙыусы тураһында тамамланмаған мәҡәлә. Һеҙ мәҡәләне төҙәтеп һәм тулыландырып проектҡа ярҙам итә алаһығыҙ.