Мөйтән бей

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Мөйтән бей
Эшмәкәрлек төрө:

башҡорт ханы, ҡәбилә башлығы

Тыуған көнө:

XII быуат аҙағы

Атаһы:

Тоҡсаба

Мөйтән бей — башҡорт ханы, башҡорттарҙың үҫәргән ҡәбиләһе башлығы.

Биографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

«Үҫәргән тәуарихы»нда Бикбауҙың атаһы Тоҡсаба булған тип күрһәтелгән[1]

«Үҫәргән ырыуы шәжәрәһе»нә ярашлы Мөйтән бей һәм уның улы Үҫәргән менән бергә Сыңғыҙхан тарафынан ҡабул ителә (яҡынса 1219 йылдың йәйендә хан үҙ армияһы менән Көньяҡ Себер далаларында булған осорҙа)[2][3].

Сыңғыҙхан Мөйтән бейгә Ағиҙел, Тубыл, Ишем (Иртышҡа ҡәҙәр) йылғалары бассейндары буйҙарында, Яйыҡ йылғаһының (ҡушылдыҡтары менән бергә) үрге ағымындағы улустарҙы биләүгә ярлыҡ бирә. Был биләмәләр IX быуат — XIII быуат башындағы тарихи Башҡортостан территорияһы менән тулыһынса тап килгән[3].

Мөйтән бей монголдарҙың «Сыңғыҙнәмә дәфтәре»ндә телгә алына. Мөйтән бей тураһындағы боронғо һарнау жанрындағы йырҙа ул 4 ҡәбилә берләшмәһенең хакимы итеп һүрәтләнә[4].

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]