Хәсән Назар

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Унда күсергә: төп йүнәлештәр, эҙләү
Хәсән Назар
Исеме:

Назаров Хәсән
Мөҙәрис улы

Тыуған көнө:

15 ғинуар 1942({{padleft:1942|4|0}}-{{padleft:1|2|0}}-{{padleft:15|2|0}}) (75 йәш)

Тыуған урыны:

Башҡорт АССР-ы , Ейәнсура районы, Таулыҡай ауылы

Гражданлығы:

Совет Социалистик Республикалар Союзы СССРРәсәй Рәсәй

Эшмәкәрлеге:

шағир, журналист-публицист, тәржемәсе

Ижад йылдары:

1965 —

Жанр:

шиғриәт, публицистика

Әҫәрҙәре яҙылған тел:

башҡорт

Наградалары:
«Башҡортостан Республикаһындағы фиҙаҡәр хеҙмәте өсөн» отличие билдәһе
Салауат Юлаев исемендәге премияһы
Зәйнәб Биишева исемендәге премия лауреаты
Башҡортостандың халыҡ шағиры (2017)

Хәсән Назар (Назаров Хәсән Мөҙәрис улы) (15 ғинуар 1942) — Башҡортостандың халыҡ шағиры (2017). Журналист-публицист һәм тәржемәсе, Башҡортостан Республикаһының Салауат Юлаев исемендәге дәүләт премияһы (2000), Рәми Ғарипов (2007) һәм Зәйнәб Биишева (2007) исемендәге әҙәби премиялар лауреаты.

Тормошо һәм хеҙмәт эшмәкәрлеге[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Хәсән Назар 1942 йылдың 15 ғинуарында Башҡорт АССР-ы Ейәнсура районы Таулыҡай ауылында крәҫтиән ғаиләһендә тыуған. Ҡужанаҡ ете йыллыҡ мәктәбен тамамлағас, колхозда малсы булып, көтөү көтә. Бөрө ҡалаһында кооператив училищелә уҡығас, район ҡулланыусылар йәмғиәтендә эшләй. Совет Армияһы сафында хеҙмәт итеп ҡайтҡас, Бөрйән районының Таң гәзитендә эшләп ала, баҫманың бүлек мөдире була. Ижадтың ысын тәмен татыған һәм тормошҡа ныҡлап аяҡ баҫҡан Хәсән Назар 1967 йылда Өфөгә юллана. Баш ҡалала ул журналист ҡәләмен тәүҙә «Ленинсы» (1990 йылдан «Йәшлек») гәзитендә һынап ҡарай, бер аҙҙан «Ағиҙел» журналы редакцияһына күсә. Әйтергә кәрәк, тормош һәм ижад тәжрибәһен етерлек туплағас һәм республикала билдәле әҙипкә әйләнгәс, ул был тос баҫмаға тағы әйләнеп ҡайта һәм журналдың бүлек мөдире йөгөн тарта. Ә 1971 йылдан «Совет Башҡортостаны» (хәҙер «Башҡортостан») гәзитендә хеҙмәткәр, 1974—1977 йылдарҙа БАССР Министрҙар Советы ҡарамағындағы Телевидение һәм радиотапшырыуҙары комитетында редактор була. 1975 йылда ситтән тороп СССР Яҙыусылар союзының Мәскәүҙәге А. М. Горький исемендәге Әҙәбиәт институтын тамамлай. 1987 йылдан «Башҡортостан пионеры» (хәҙер «Йәншишмә») гәзите редакцияһында бүлек мөдире, 1990—1992 йылдарҙа «Йәшлек» гәзитенең яуаплы секретары, 1994—1995 йылдарҙа редактор урынбаҫары була. 1995—2001 йылдарҙа «Ағиҙел» журналының шиғриәт һәм сәнғәт бүлеген етәкләй, аҙаҡтан 2007 йылға тиклем «Башҡортостан» гәзитенең әҙәбиәт һәм сәнғәт бүлегендә эшләй.

Ижади эшмәкәрлеге[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Әҙәбиәткә һәм шиғриәткә үҫмер осоронан тартылған әҙип әүҙем ижадта тәүге аҙымдарын уҙған быуаттың 60-сы йылдар аҙағы — 70-се йылдар башында яһай. Бөрйән район гәзитендә эшләгәндә ныҡлап ҡәләм тирбәтә башлаған Хәсән Назар, Өфөгә күсеү менән, бар булмышы менән ижади мөхит донъяһына сума. Нәтижәлә «Бөркөттәр төйәге» тигән беренсе йыйынтығын 1971 йылда уҡыусыларға тәҡдим итә. Ул бик йылы ҡабул ителә һәм тиҙ арала китап магазины кәштәләренән таралып та бөтә.

Ситтән тороп СССР Яҙыусылар Союзының Мәскәүҙәге А. М. Горький исемендәге Әҙәбиәт институтын тамамлаған.

2017 йылдың 28 апрелендә Хәсән Назарға «Башҡортостандың халыҡ шағиры» тигән маҡтаулы исем бирелде[1][2].

Шиғри йыйынтыҡтары[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Бөркөттәр төйәге: Шиғырҙар. — Өфө: Башҡортостан китап нәшриәте, 1971. — 64 бит.
  • Шоңҡар сөйәм: Шиғырҙар, тәржемәләр. — Өфө: Башҡортостан китап нәшриәте, 1992. — 112 бит.
  • Заман заңы: Шиғырҙар, поэмалар, тәржемәләр. — Өфө: Китап, 1995. — 158 бит.
  • Асманға ашыу: Шиғырҙар, поэмалар. — Өфө: Китап, 2000.

Ваҡытлы матбуғатта баҫылған әҫәрҙәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Әҙип тураһында[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. 1,0 1,1 Рустэм Хамитов вручил государственные награды Российской Федерации и Республики Башкортостан. Глава Республики Башкортостан. Официальный сайт. Пресс-служба. Новости. Поздравления. 2017, 28 апреля (урыҫ.) (Тикшерелгән 28 апрель 2017)
  2. Дәүләтбәкова Л. Хәсән Назар — халыҡ шағиры. Bashkortostan logo.jpg, 2017, 2 май (Тикшерелгән 2 май 2017)
  3. «Ағиҙел» журналы, 2016, № 8 (Тикшерелгән 1 сентябрь 2016)
  4. «Башҡортостан» гәзите, 2015, 23 ғинуар
  5. «Башҡортостан» гәзите, 2012, 14 июнь
  6. «Башҡортостан» гәзите, 2014, 15 март
  7. «Башҡортостан» гәзите, 2012, 14 март
  8. «Башҡортостан» гәзите, 2011, 31 декабрь
  9. «Башҡортостан» гәзите, 2013, 9 ғинуар
  10. «Башҡортостан» гәзите, 2012, 5 сентябрь
  11. «Башҡортостан» гәзите, 2012, 15 февраль
  12. «Башҡортостан» гәзите, 2012, 19 ғинуар
  13. «Башҡортостан» гәзите, 2012, 17 ғинуар
  14. «Башҡортостан» гәзите, 2012, 17 ғинуар
  15. «Башҡортостан» гәзите, 2011, 13 декабрь
  16. СПИСОК награждённых государственными наградами Российской Федерации и Республики Башкортостан. Глава Республики Башкортостан. Официальный сайт. 2017, 28 апреля (урыҫ.) (Тикшерелгән 28 апрель 2017)

Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Күзбәков Ф. Т. Яҙмыш ҡиссаһы // Ватандаш. — 2005. — № 8. — С. 176—189. — ISSN 1683-3554.
  • Писатели земли башкирской. Справочник / Сост.: Р. Н. Баимов, Г. Н. Гареева, Р. Х. Тимергалина. — Уфа: Китап, 2006. — 496 с.

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]