Иҙәш

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Ауыл
Идяш
башҡ. Иҙәш
Ил

Рәсәй

Федерация субъекты

Башкортостан

Муниципаль район

Ейәнсура

Сельское поселение

Үтәғол ауыл Советы

Координаталар

51°44′24″ с. ш. 57°00′21″ в. д.HGЯO

Халҡы

613[1] кеше (2010)

Сәғәт бүлкәте

UTC+6

Телефон коды

+7 34785

Почта индексы

453394

Һанлы танытмалар
Автомобиль коды

02, 102

ОКАТО коды

80 226 840 003

ОКТМО коды

80 626 440 106

Картаны күрһәтергә/йәшерергә
Идяш (Рәсәй)
Идяш
Идяш
Иҙәш (Башҡортостан Республикаһы)
Идяш


Иҙәш (рус. Идяш) — Башҡортостандың Ейәнсура районындағы ауыл. Почта индексы — 453394, ОКАТО коды — 80226840003.

Тарихы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Ауылға Нуғай даруғаһы Үҫәргән улусы башҡорттары үҙ ерҙәрендә нигеҙ һала, 1765 йылдан билдәле. Бикбирҙе, Иҙәш-Бикбирҙе исемдәре менән теркәлгән. 1795 йылдан Бикбирҙе (Сәмәт) булараҡ иҫәпкә алынған, 25 йортта 138 кеше йәшәгән, 1866 йылда 92 йортта — 656 кеше. Малсылыҡҡ, игенселек менән шөғөлләнгәндәр. Мәсет булған. 1900 йылда шулай уҡ мәҙрәсә, һыу тирмәне, ярма ярғыс теркәлгән. 30‑сы йылдарҙан алып хәҙерге исемен йөрөтә[2].

Хәҙерге осор[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Иҙәш ауылы Үтәғол ауыл Советына ҡарай. Дөйөм урта мәктәп, балалар баҡсаһы, фельдшер-акушерлыҡ пункты, мәҙәниәт йорто, китапхана, мәсет, магазиндар бар.

Халыҡ һаны[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Халҡы: 1900 йылда — 581 кеше, 1920 йылда 605 кеше тәшкил иткән. Башҡорттар йәшәй (2002)[2]

Йыл Халыҡ һаны
1939 412 [3]
1959 481 [4]
Йыл Халыҡ һаны
1970 689 [4]
1979 647 [5]
Йыл Халыҡ һаны
1989 549 [5]
2002 665 [6]
Йыл Халыҡ һаны
2010 613 [6]
Милли составы

2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәтенә ярашлы, күпселек милләт - башҡорттар (100 %)[7].

Географик урыны[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Иҙәш ауылы Иҙәш йылғаһы (Ҡаҫмарт йылғаһы ҡушылдығы) буйында урынлашҡан.

  • Район үҙәгенә тиклем (Иҫәнғол): 71 км
  • Ауыл советы үҙәгенә тиклем (Үтәғол): 6 км
  • Яҡындағы тимер юл станцияһы (Ҡыуандыҡ): 48 км[8]

Билдәле шәхестәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Урамдары[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Күксә урамы (рус. улица Кукся)
  • Йәштәр урамы (рус. улица Молодежная)
  • Сүкеш урамы (рус. улица Сукеш)
  • Т.Күскилдин урамы (рус. улица Т. Кускильдина)
  • Мәктәп урамы (рус. Школьная улица)[10]

Ер-һыу атамалары[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Ҡаҫмарт йылғаһы
  • Иҙәш йылғаһы
  • Үрге Үткәрмә тауы
  • Түбәнге Үткәрмә тауы
  • Болантау
  • Болан шишмәһе
  • Яҡшылар йылғаһы
  • Өлкәр тауы
  • Һүжә йылғаһы
  • Яптыйылға йылғаһы
  • Ҡарат йылғаһы

Башҡорт халыҡ ижады информаторҙары[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Ҡәҙербаева Гөлйыһан Сәйфулла ҡыҙы үҙ ижады менән таныштыра[11]

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  1. Всероссийская перепись населения 2010 года. Численность населения по населённым пунктам Республики Башкортостан. Тәүге сығанаҡтан архивланған 20 август 2014. 20 август 2014 тикшерелгән.
  2. 2,0 2,1 Иҙәш, Ейәнсура районындағы ауыл
  3. Населенные пункты Башкортостана в 4 т. Т.1 / Территориальный орган Федеральной службы государственной статистики по Республике Башкортостан. // ӨфөКитап, 2018. — Т. 1.
  4. 4,0 4,1 Населенные пункты Башкортостана в 4 т. Т.2 / Территориальный орган Федеральной службы государственной статистики по Республике Башкортостан. // ӨфөКитап, 2018. — Т. 2.
  5. 5,0 5,1 Населенные пункты Башкортостана в 4 т. Т.3 / Территориальный орган Федеральной службы государственной статистики по Республике Башкортостан. (урыҫ) // УфаКитап, 2018. — Т. 3.
  6. 6,0 6,1 Населенные пункты Башкортостана в 4 т. Т.4 / Территориальный орган Федеральной службы государственной статистики по Республике Башкортостан. (урыҫ) // УфаКитап, 2018. — Т. 4.
  7. Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — Excel форматында ҡушымта  (рус.)
  8. Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник / Сост. Р. Ф. Хабиров. — Уфа: Белая Река, 2007. — 416 с. — 10 000 экз. — ISBN 978-5-87691-038-7.
  9. [1](недоступная ссылка) (Тикшерелеү көнө: 8 март 2018)
  10. Межрайонная инспекция Федеральной налоговой службы № 25 по Республике Башкортостан
  11. Современное состояние фольклора в Зианчуринском районе Республики Башкортостан

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]