Айыуһаҙы (Әбйәлил районы)

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Перейти к навигации Перейти к поиску
Ауыл
Айыуһаҙ
Ил

Рәсәй

Федерация субъекты

Башҡортостан

Муниципаль район

Әбйәлил районы

Координаталар

53°35′11″ с. ш. 58°42′45″ в. д.HGЯO

Сәғәт бүлкәте

UTC+6

Һанлы танытмалар
Автомобиль коды

02, 102

ОКАТО коды

80 201 834 007

ОКТМО коды

80 601 434 111

Картаны күрһәтергә/йәшерергә
Айыуһаҙ (Рәсәй)
Айыуһаҙ
Айыуһаҙ
Айыуһаҙы (Әбйәлил районы) (Башҡортостан Республикаһы)
Айыуһаҙ

Айыуһаҙы — Башҡортостандың Әбйәлил районындағы ауыл, Ташбулат ауыл советына ҡарай. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 205 кеше[1]. Почта индексы — 453612, ОКАТО коды — 80201834007.

Халыҡ һаны[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)

Иҫәп алыу йылы һәм көнө Бөтә халыҡ Ир-егеттәр Ҡатын-ҡыҙҙар Ир-егеттәр өлөшө (%) Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%)
1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар)
1920 йыл 26 август
1926 йыл 17 декабрь
1939 йыл 17 ғинуар
1959 йыл 15 ғинуар
1970 йыл 15 ғинуар
1979 йыл 17 ғинуар
1989 йыл 12 ғинуар
2002 йыл 9 октябрь
2010 йыл 14 октябрь 205 109 96 53,2 46,8

Халыҡ һаны буйынса аңлатма төрлө йылдарҙа иҫәп алыу тәртибенең айырмалығы булыу сәбәпле халыҡ һанының үҙенсәлегенә иғтибар итегеҙ.

1939 йыл — бар булған халыҡ һаны.
1989, 2002, 2010 йылдарҙа — даими йәшәгән урыны булып иҫәпләнгән халыҡ һаны

Географик урыны[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Район үҙәгенә тиклем (Асҡар): 34 км
  • Ауыл советы үҙәгенә тиклем (Ташбулат): 4 км
  • Яҡындағы тимер юл станцияһы (Ташбулат): 11 км

Урамдары[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • башҡ. Әхмәт Зәки Вәлиди (урамы) — рус.  Ахмет Заки Валиди (улица)
  • башҡ. Ғәбдрәүеф Дәүләтов (урамы) — рус.  Габдрауфа Давлетова (улица)
  • башҡ. Тау (урамы) — рус.  Горная (улица)
  • башҡ. Таң (урамы) — рус.  Заря (улица)
  • башҡ. Яңы (урамы) — рус.  Новая (улица)
  • башҡ. Мәктәп (урамы) — рус.  Школьная (улица)[2]

Тарихы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Айыуһаҙы ауылы Ҡарабалыҡ йылғаһы буйында урынлашҡан, ул шул уҡ исемле күлгә ҡоя. Айыуһаҙы үҙее Айыу һаҙлығы тигәнде аңлата. Атамаһы һуңыраҡ барлыҡҡа килгән. XVIII быуатта Аҡымбәт тип атала. Аҡымбәт улдарын һанап үтәйек: Ҡотлоғужаның өлкән улы 1757—1822 йылдарҙа йәшәгән, йөҙ башы булып хеҙмәт иткән; уның артынан Ҡотломбәт, Татлымбәт, Яҡшымбәт килә. Кесе Кинйәбулат — указлы мулла. XIX быуатта ауыл йорт старшинаһы Ташбулат Сәйетбатталов (1761—1831) хөрмәтенә Ташбулат ауылы тип тә атала.

1795 йылда үткәрелгән V ревизия мәғлүмәттәре буйынса, 25 йортта 87 ир-ат һәм 70 ҡатын-ҡыҙ йәшәгән. 64 йылдан һуң X ревизияла 560 кеше һәм 99 йорт хужалығы күрһәтелгән. 1920 йылға халыҡ һаны 135 кешегә, ихатала — 5 кешегә кәмей. Ватанды һаҡлағанда, Европа илдәрен Наполеонды ҡыҫырыҡлауҙан азат иткәндә, ике көмөш миҙал кавалеры, тәртипле зәүрәт-йөҙ башы Сәлих Әкимбәтов ҡатнаша. [3]

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

  • Административно-территориальное устройство Республики Башкортостан: Справочник. — Уфа: ГУП РБ Издательство «Белая Река», 2007. — 416 с.— ISBN 978-5-87691-038-7(рус.)
  • Асфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана и сопредельных территорий. Уфа: Китап, 2009. — 744 с. ISBN 978-5-295-04683-4 (рус.)

Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]