Технеций

Технеций
	Технеций
Кем хөрмәтенә аталған	техника
Асыусы йәки уйлап табыусы	Эмилио Джино Сегре[d] һәм Carlo Perrier[d]
Асыу датаһы	1937
Табылыу урыны	Италия
Элемент символы	Tc
Химик формула	Tc
Каноническая формула SMILES	[Tc]
Атом һаны	43
Электронная конфигурация	[Kr] 4d⁵ 5s²
Электр кирелеге	1,9
Ионный радиус	0,65 ангстрем
Әселәнеү дәрәжәһе	4, 6 һәм 7
Удельная электрическая проводимость	4 540 000 сименс на метр
Теплопроводность	51 Вт/(м·K)
Тығыҙлыҡ	11 418,5 килограмм на кубический метр
Иреү температураһы	2170 ± 1 °C
Ҡайнау нөктәһе	4538 K
Коэффициент Пуассона	0,288
Объёмный модуль упругости	296 007 000 000 Pa
Линейный коэффициент расширения	8,175 микрометр на метр-кельвин
Модуль сдвига	145 800 000 000 Pa
Удельное электрическое сопротивление	2,0E−7 Ом-метр
Масса	97,907 массаның атом берәмеге
	Технеций Викимилектә

43	Технеций
Tc 97,907
4d⁶5s¹

Технеций (лат. Technetium, Tc) — Менделеевтың периодик таблицаһының 5-се осор, 7-се төркөм химик элементы. Тәртип номеры - 43.

Ябай матдә технеций — радиоактив күсемле металл, көмөшһыу-һоро төҫтә. Тотороҡло изотоптары булмаған иң еңел элемент. Иң беренсе синтезланған химик элемент.

Символы

Технеций элементының символы - Tc (Технеций тип уҡыла).

Тарих

Технеций 1937 йылда Перрье һәм Сегре тарафынан асыла.

1860-1871 йылдарҙа Дмитрий Менделеев тәҡдим иткән периодик таблицаның иң тәүге өлгөләрендә молибден (42-се элемент) һәм рутений (44-се элемент) араһында буш урын ҡала. 1871 йылда Менделеев был табылмаған элемент марганец аҫтындағы буш урынды аласаҡ һәм шундай уҡ химик үҙенсәлектәргә эйә буласаҡ тип фаразлай. Менделеев уға ekamanganese тип исем бирә тора (eka-, санскритса "бер үҙе" һүҙенән), сөнки фаразланған элемент билдәле марганец элементынан аҫтараҡ бер урында торорға тейеш була.

Атом физикаһы ((ядерная физика ) үҫешеү менән, ни өсөн техниций тәбиғәттә табылмауы асыҡлана: Маттаух-Щукарев ҡағиҙәһе буйынса, был элементтың тотороҡло изотоптары юҡ.

Технеций АҠШ-та Лоуренс исемендәге Милли лабораторияла дейтерий ядроһы тиҙләткес-циклотронында молибден сәбенән синтезланган, ә унан һуң Италияла Палермола табылған: 1937 йылдың 13 июнендә Италия тикшеренеүселәре К. Перрье һәм Э. Сегре «Nature» журналында әлеге сәптә 43-сө номерлы элемент барлығын күрһәтә^[9].

Исеменең килеп сығышы

Атама бор. юнан. τεχνητός — яһалма тигәнде аңлата, "пионер", йәғни, тәүге булып элементтың синтез юлы менән асылғанын сағылдыра. «Технеций» исемен яңы элементҡа уны асҡан ғалимдар Перрье һәм Э. Сегре 1947 йылда тәҡдим итә^[10]^[11].

Тәбиғәттә

Ерҙә уран мәғдәненең эҙҙәрендә осрай, 1 кг уранға 5·10⁻¹⁰ г тура килә.

Спектроскопия ысулдары менән Андромеда һәм Кит йондоҙлоҡтарында ҡайһы бер йондоҙҙарҙың спектрҙарында техниций булыуы асыҡланған (техниций йондоҙҙар) (технециевые звезды).

Ҡулланыу

Ядро медицинаһында баш мейеһе, йөрәк, ҡалҡан биҙе, үпкә, бауыр, үт ҡыуығы, бөйөр, һөлдә һөйәге, ҡан, шулай уҡ шештәрҙе өйрәнеү һәм диагностикалау өсөн киң ҡулланыла ^[12].

Пертехнетаттар (технеций кислотаһы тоҙо HTcO₄) коррозияға ҡаршы үҙенсәлеккә эйә, сөнки TcO ₄⁻ ионы тимер һәм ҡорос өсөн иң һөҙөмтәле коррозия ингибиторы булып тора.

Иҫкәрмәләр

↑ Wieser M. E., Coplen T. B., Wieser M. Atomic weights of the elements 2009 (IUPAC Technical Report) (ингл.) // Pure and Applied Chemistry — IUPAC, 2010. — Vol. 83, Iss. 2. — P. 359–396. — ISSN 0033-4545; 1365-3075; 0074-3925 — doi:10.1351/PAC-REP-10-09-14
1 2 3 TECHNETIUM (ингл.)
↑ периодическая система химических элементов — 1869.
↑ (unspecified title) — ISBN 0-8493-0485-7
1 2 3 https://www.britannica.com/science/technetium
↑ (unspecified title) — doi:10.1063/1.4812323
1 2 3 (unspecified title) — doi:10.1063/1.4812323; doi:10.1038/SDATA.2015.9
↑ (unspecified title) — ISBN 978-1-62708-155-9
↑ Perrier C., Segrè E. Radioactive Isotopes of Element 43 (инг.) // Nature. — 1937. — Т. 140. — С. 193—194. — DOI:10.1038/140193b0
↑ Трифонов Д. Н. От элемента 43 до антипротона // Химия. — 2005. — № 19.
↑ Perrier C., Segrè E. Technetium: The Element of Atomic Number 43 (инг.) // Nature. — 1947. — Т. 159. — № 4027. — С. 24. — DOI:10.1038/159024a0 — Bibcode: 1947Natur.159...24P — PMID 20279068.
↑ И. А. Леенсон. Технеций: что нового. «Химия и жизнь — XXI век», 2008, № 12

Һылтанмалар

Технеций 2009 йыл 3 март архивланған. в Популярной библиотеке химических элементов
Российский коллектив химиков разработал эффективный электрохимический метод синтеза технеция // RT, 30 июля 2020

[_e12470c4dd14fcfb-1] Wieser M. E., Coplen T. B., Wieser M. Atomic weights of the elements 2009 (IUPAC Technical Report) (ингл.) // Pure and Applied Chemistry — IUPAC, 2010. — Vol. 83, Iss. 2. — P. 359–396. — ISSN 0033-4545; 1365-3075; 0074-3925 — doi:10.1351/PAC-REP-10-09-14

[_1791898c379c7c3b-2] 1 2 3 TECHNETIUM (ингл.)

[_dc1719b5aa1c88fe-3] периодическая система химических элементов — 1869.

[_c99c73faf7c5f07a-4] (unspecified title) — ISBN 0-8493-0485-7

[_f155f5e84d8ac20f-5] 1 2 3 https://www.britannica.com/science/technetium

[_b982b6104ef59f3c-6] (unspecified title) — doi:10.1063/1.4812323

[_25e533c6ee9c2d58-7] 1 2 3 (unspecified title) — doi:10.1063/1.4812323; doi:10.1038/SDATA.2015.9

[_d1a3562863fd5027-8] (unspecified title) — ISBN 978-1-62708-155-9

[9] Perrier C., Segrè E. Radioactive Isotopes of Element 43 (инг.) // Nature. — 1937. — Т. 140. — С. 193—194. — DOI:10.1038/140193b0

[10] Трифонов Д. Н. От элемента 43 до антипротона // Химия. — 2005. — № 19.

[11] Perrier C., Segrè E. Technetium: The Element of Atomic Number 43 (инг.) // Nature. — 1947. — Т. 159. — № 4027. — С. 24. — DOI:10.1038/159024a0 — Bibcode: 1947Natur.159...24P — PMID 20279068.

[12] И. А. Леенсон. Технеций: что нового. «Химия и жизнь — XXI век», 2008, № 12

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

Һүҙлектәр һәм энциклопедиялар	Большая каталонская · Большая советская (1 изд.) · Britannica (онлайн)
Норматив контроль	BNF: 121508612 · GND: 4184557-2 · LCCN: sh85133086 · NDL: 00572811