Катар

Википедия — ирекле энциклопедия мәғлүмәте
Унда күсергә: төп йүнәлештәр, эҙләү
Катар дәүләте
دولة قطر
Катар Катар гербы
Катар флагы Катар гербы

Координаталар: 25°16′10″ с. ш. 51°12′46″ в. д. / 25.26944° с. ш. 51.21278° в. д. / 25.26944; 51.21278 (G) (O)

Гимн: Катар гимны
LocationQatar.png
Бойондороҡһоҙлоҡ датаһы 3 сентябрь 1971 (Бөйөк Британиянан дәүләтенән)
Рәсми тел ғәрәп
Баш ҡала Доха
Эре ҡалалары
Идара итеү формаһы Абсолют монархия
Эмир

Премьер-министр

Хамад бин Халифа аль-Тани

Хамад бин Джабер аль-Тани

Дәүләт дине ислам (сөнниселәр)
Территория
• Барлығы
Донъялағы урыны: 158
11 586 км²
Халыҡ
• Баһалау (2010)
Тығыҙлыҡ

1 699 435[1] кеше (Урыны: 147)
146,7 кеше/км²
КПҮИ (2011) 0,831 (Урыны: 37)
Валюта катар риалы (QAR)
Телефон коды +974
Сәғәт бүлкәте 3


Ка́тар, Катар дәүләте (ғәр. دولة قطرДа́влат Ка́тар) — Яҡын Көнсығышта Ғәрәбстан ярымутрауының төньяҡ-көнсығышында урынлашҡан дәүләт (әмирлек). Көньяҡ тан Сәғүд Ғәрәбстаны менән сиктәш, башҡа яҡтан Фарсы ҡултығы һыуҙары менән йыуыла. Төньяк-көнбайышта Бәхрейн утрауҙары , көньяҡ-көнсығышта – Берләшкән Ғәрәп Әмирлеге менән диңгеҙ сиге бар. Баш ҡалаһы -- Доха ҡалаһы.

Катар – донъялағы иң бай илдәрҙең береһе, Халыҡ-ара валюта фонда тикшереүҙәре буйынса эске тулайым продукт күрһәткесе буйынса был ил лидерҙар рәтендә.

Катар — тәбиғи газ запасы буйынса 3-сө, тәбиғи газ эспортлау буйынса 6-сы урында, щулай уҡ нефть һәм нефть продукттарын экспорлау буйынса 21-се урында тора. Нефть экспортлаусы илдәр ойошмаһына инә.

Тәбиғәте[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Ил сүллектә урынлашҡан. Төньяғында һирәк кенә оазистары булған ҡомло тигеҙлек; урта өлөшөндә ташлы сүллек, тоҙло тупраҡлы урындары бар; көньяғын ҡом тауҙары биләп алған. Климат ҡоро континенталь тропик. Йәйен температура йыш ҡына 50 °C-ҡа күтәрелә. Ярымутрау һыуға бик ярлы. Даими йылғалар юҡ. Эсәр һыу диңгеҙ ҙыуын сөсөләндереү юлы менән алына. Ер аҫтындағы сөсө һыуҙар төньяҡ өлөшөндә ята. Хайуандар донъяһы бик ярлы, күберәк һөйрәлеүселәр һәм кимереүселәр.

Тарихы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

VII быуаттан Ғәрәп хәлифәте бойондороҡлоғанда тора. XIII-XIV быуаттарҙа Бахрейн әмирлеге бойондороҡлоғонда; XVI быуаттар — португалдар, һуңынан Ғосман империяһында. 19161971 йылдарҙа британ протекторатына бойһона. Катар «Аль-Джазира» телеканалы аша бөтө донъяла, “асыҡ” ғәрәп йәмғиәте булып, танылау ала. Аҡса берәмеге – Катар риалы. Милли байрамы – 18 декабрь (Бойондороҡһоҙлоҡ көнө). Рәсәй Федерацияһы менән дипломатик мөнәсәбәттә.

2003 йылдың 29 апрелендә ҡабул ителгән конституцияға ярашлы Катар дәүләте абсолют монархия булып тора.


Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]

Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]


Донъя Был ил тураһында тамамланмаған мәҡәлә. Һеҙ мәҡәләне төҙәтеп һәм тулыландырып проектҡа ярҙам итә алаһығыҙ.